Czy zdarzyło Ci się kiedyś pomyśleć: „No tak, z wiekiem pamięć słabnie, to normalne”? Otóż niekoniecznie! Naukowcy od lat badają fascynującą grupę osób zwanych SuperAgerami – to ludzie po osiemdziesiątce i dziewięćdziesiątce, których pamięć działa tak dobrze jak u pięćdziesięciolatków. I właśnie odkryli coś, co może całkowicie zmienić nasze podejście do starzenia się mózgu. Okazuje się bowiem, że świetna pamięć na emeryturze to nie tylko kwestia wygrania genetycznej loterii.
Geny to nie wszystko – zaskakujące odkrycie
Badacze z pięciu ośrodków w USA i Kanadzie przeanalizowali DNA 142 SuperAgerów i porównali je z 89 rówieśnikami o przeciętnych zdolnościach pamięciowych. Sprawdzali zarówno gen APOE (najsilniejszy genetyczny czynnik ryzyka Alzheimera), jak i tysiące innych wariantów genetycznych związanych z chorobami otępiennymi. Wynik? SuperAgerzy nie różnili się genetycznie od swoich przeciętnych rówieśników. Innymi słowy, ich wyjątkowa pamięć nie wynikała po prostu z tego, że urodzili się z niskim ryzykiem rozwoju Alzheimera.
„To jak różnica między nieposiadaniem choroby a posiadaniem supermocy” – tłumaczy dr Emily Rogalski z Uniwersytetu w Chicago, która od 2008 roku bada SuperAgerów. Brak złych genów to jedno, ale posiadanie aktywnych mechanizmów ochronnych mózgu to zupełnie co innego. I właśnie te mechanizmy ochronne – a nie tylko niskie ryzyko genetyczne – wydają się kluczem do zachowania młodzieńczej pamięci do późnej starości.
Dlaczego to ważne dla ciebie?
To odkrycie niesie ze sobą niezwykle optymistyczną wiadomość: pogorszenie pamięci nie jest nieuniknione, nawet jeśli w rodzinie były przypadki demencji. Skoro SuperAgerzy mają podobne geny do pozostałych osób starszych, oznacza to, że na kondycję naszego mózgu wpływają także inne czynniki – prawdopodobnie te, na które mamy realny wpływ.
Naukowcy sugerują, że chodzi o całościowe podejście do zdrowia: aktywność fizyczną, jakość snu, relacje społeczne, sposób odżywiania, zarządzanie stresem i ciągłe stymulowanie umysłu. Badacze planują teraz głębsze badania obejmujące wszystkie te aspekty – od analizy markerów we krwi, przez obrazowanie mózgu, aż po monitoring snu i kontaktów społecznych.
W praktyce oznacza to, że warto inwestować w zdrowy styl życia niezależnie od tego, jaki masz „genetyczny bagaż”. Regularne ćwiczenia, dbanie o sen, utrzymywanie bliskich relacji z ludźmi, nauka nowych rzeczy, zdrowa dieta – wszystko to może budować tę tajemniczą „tarczę ochronną” dla mózgu, którą posiadają SuperAgerzy. To nie genetyka decyduje o tym, czy będziesz pamiętać imiona wnuków w wieku 85 lat – to przede wszystkim to, jak żyjesz dzisiaj.
Badanie przeprowadzone na 231 uczestnikach wymaga oczywiście dalszych analiz, ale już teraz daje nadzieję: młody umysł w starszym ciele to nie tylko kwestia szczęścia. To cel, w kierunku którego można świadomie pracować.
Źródło: https://neurosciencenews.com/alzheimer-genetic-superager-memory-31129/
Materiał informacyjny, nie stanowi porady medycznej.
