News

Sól i mózg: co pokazały badania na myszach

· Marcin Goliat · 3 min czytania
Sól i mózg: co pokazały badania na myszach badania naukowe

Nadmiar soli kojarzy się przede wszystkim z ciśnieniem, ale coraz więcej danych sugeruje, że może odbijać się także na pamięci, myśleniu i kontaktach z innymi. Japońscy naukowcy sprawdzili, czy da się to osłabić dodatkiem pochodzącym z soi. Wyniki są ciekawe, ale na razie dotyczą myszy.

Co zrobiono z myszami

Zespół z Fujita Health University badał związek z soi o nazwie LPC70. Wcześniejsze eksperymenty wskazywały, że może on obniżać ciśnienie i łagodzić problemy poznawcze u zwierząt karmionych dietą bogatą w sól. Teraz badacze chcieli zrozumieć, jak to działa.

Myszy na diecie bogatej w sól miały wyższe ciśnienie, rzadziej wchodziły w interakcje z innymi osobnikami i gorzej rozpoznawały przedmioty, które już wcześniej widziały. Ogólna aktywność i zachowania lękowe prawie się nie zmieniły. Sól zaburzyła więc raczej bardziej złożone funkcje, takie jak pamięć i życie społeczne, a nie wszystko naraz. Po dodaniu LPC70 ciśnienie spadało, a zwierzęta lepiej radziły sobie w testach pamięci i kontaktów z innymi myszami.

Dwa narządy, dwa mechanizmy

Badacze przyjrzeli się prostaglandynom, czyli substancjom sygnałowym działającym trochę jak lokalne hormony. Regulują m.in. napięcie naczyń krwionośnych, a w mózgu mogą zarówno chronić komórki nerwowe, jak i im szkodzić, zależnie od tego, jaki receptor uruchomią.

W nerkach nadmiar soli nasilał sygnały powiązane z nadciśnieniem, a LPC70 te zmiany osłabiał. W korze przedczołowej, czyli części mózgu ważnej dla myślenia, pamięci i zachowań społecznych, sól zmniejszała ilość receptora o działaniu ochronnym i przeciwzapalnym. LPC70 go przywracał, a nie ruszał receptora uznawanego za potencjalnie szkodliwy. Naukowcy interpretują to tak, że związek nie działa na wszystkie szlaki jednakowo, tylko wybiórczo wspiera szlaki chroniące mózg.

Zaskoczył jeszcze jeden wynik: przy dużej ilości soli myszy miały mniej kwasu arachidonowego, z którego organizm produkuje prostaglandyny. Mimo to po LPC70 poziom prostaglandyn rósł. Autorzy sugerują, że związek pomaga lepiej wykorzystać dostępny „surowiec”.

Do zapamiętania

  • U myszy na słonej diecie LPC70 z soi obniżał ciśnienie i poprawiał wyniki w testach pamięci i kontaktów z innymi zwierzętami.
  • To badanie na zwierzętach finansowane przez producenta żywności, więc nie uzasadnia sięgania po suplementy.
  • Zalecany limit soli to około 5 g dziennie, czyli płaska łyżeczka, razem z solą ukrytą w przetworzonej żywności.

Co to znaczy dla ciebie

Na razie niewiele zmienia to w twoim koszyku. To badanie na zwierzętach, a autorzy podkreślają, że potrzebne są badania na ludziach, by sprawdzić, czy efekt się powtórzy. Projekt finansowała firma Tsuji Oil Mills, producent żywności, z którą współpracują naukowcy. To nie przekreśla wyników, ale dobrze mieć to z tyłu głowy. Nie ma też podstaw, by sięgać po suplementy z tym związkiem ani traktować soi jako „odtrutki” na słone jedzenie.

Praktyczny wniosek jest prostszy: mniej soli to nadal najpewniejsza strategia. Zalecany limit to maksymalnie około 5 g dziennie, czyli płaska łyżeczka, wliczając sól ukrytą w pieczywie, wędlinach, serach, zupach z torebki i daniach gotowych. Czytaj etykiety, bo to właśnie przetworzona żywność dostarcza jej najwięcej. Sól stopniowo zastępuj ziołami, czosnkiem, cytryną czy papryką, a kubki smakowe przyzwyczają się w ciągu kilku tygodni.

Jeśli masz nadciśnienie albo często zdarza ci się mierzyć wysokie wartości, omów dietę z lekarzem.

Materiał informacyjny, nie stanowi porady medycznej.

Przeczytaj też