Pierwsza miesiączka, tabletki antykoncepcyjne w młodości, hormony na uciążliwą menopauzę. Rzadko łączymy to z mózgiem w wieku 70 lat, a szwedzcy naukowcy zrobili dokładnie to. Z ich badania wynika, że historia hormonalna kobiety może mieć związek z kondycją naczyń krwionośnych w mózgu. Zanim jednak pobiegniesz po receptę, warto przeczytać, co to badanie pokazuje, a czego nie.
Co sprawdzili badacze
Zespół z Karolinska Institutet w Sztokholmie obserwował 352 kobiety, które w wieku 70 lat miały sprawny umysł. Uczestniczki przeszły rezonans magnetyczny mózgu, a po pięciu latach powtórzyły badanie. Naukowcy szukali oznak choroby małych naczyń mózgowych. To uszkodzenie najdrobniejszych tętniczek w mózgu, które przez lata może być bezobjawowe, a z czasem wiąże się z pogorszeniem pamięci, kłopotami z chodzeniem, udarami i demencją naczyniową.
Panie opowiedziały o swojej historii hormonalnej. Średnio od pierwszej miesiączki do menopauzy minęło 37 lat. Tabletki antykoncepcyjne przyjmowało 73% uczestniczek, a hormonalną terapię menopauzalną, czyli hormony łagodzące objawy menopauzy, stosowało lub stosowało kiedyś 61%.
Co wyszło w wynikach
Każdy dodatkowy rok między pierwszą miesiączką a menopauzą wiązał się z 8% mniejszymi szansami na występowanie dwóch lub więcej oznak choroby małych naczyń w wieku 70-75 lat. U kobiet, które stosowały terapię menopauzalną, ryzyko dużego nasilenia zmian było o 59% niższe. Miały też mniej mikrokrwawień w mózgu i lepszą kondycję istoty białej, czyli „okablowania”, którym komunikują się różne obszary mózgu.
Najlepiej wypadły panie, które w młodości stosowały tabletki antykoncepcyjne, a po menopauzie sięgnęły po terapię hormonalną. Badaczka Anna Marseglia zwraca uwagę, że hormony działające na różnych etapach życia mogą się kumulować w swoim wpływie na naczynia mózgu. Estrogen, główny hormon żeński, ma działanie ochronne na naczynia krwionośne i komórki nerwowe, co może tłumaczyć te wyniki.
Dlaczego nie ma powodu do pochopnych decyzji
To badanie obserwacyjne. Pokazuje powiązanie, a nie dowodzi przyczyny. Być może kobiety stosujące hormony różnią się od innych czymś, czego nie uchwycono w analizie. Autorzy przyznają też, że opierali się na wspomnieniach uczestniczek o pierwszej miesiączce czy czasie brania tabletek, a to mogło wprowadzić błędy. Nie mierzono poziomu estrogenów we krwi przez całe życie, a w badaniu były tylko kobiety, więc wyników nie da się przenosić na wszystkich.
Co z tego dla ciebie? Przede wszystkim nie zaczynaj hormonów po to, by chronić mózg. Terapia menopauzalna ma swoje ryzyka i korzyści, a decyzja zależy od twojego wieku, objawów i chorób w rodzinie. Podejmij ją razem z lekarzem. Możesz za to powiedzieć lekarzowi o swojej historii: kiedy dostałaś pierwszą miesiączkę, kiedy nastała menopauza, czy stosowałaś tabletki lub hormony. To ważna część obrazu twojego zdrowia.
Na to, co zależy od ciebie, masz wpływ już teraz. Małe naczynia w mózgu lubią to samo co serce: kontrolowane ciśnienie, ruch, niepalenie i dbanie o cukier i cholesterol. Warto więc regularnie mierzyć ciśnienie i robić badania kontrolne, bo choroba małych naczyń długo rozwija się po cichu.
Źródło: źródło (https://neurosciencenews.com/estrogen-cognition-brain-aging-32387/)
Materiał informacyjny, nie stanowi porady medycznej.
